Δημογραφικό: Κάτω από 1,4 εκατ. οι γεννήσεις στην Ελλάδα την επόμενη 20ετία – Τι δείχνουν τα στοιχεία για την Ήπειρο

Σημαντική περαιτέρω μείωση των γεννήσεων στην Ελλάδα κατά την επόμενη εικοσαετία προβλέπει νέα δημογραφική ανάλυση, με τον αριθμό τους να εκτιμάται κάτω από 1,4 εκατομμύρια έως το 2046, εφόσον δεν υπάρξει θετικό μεταναστευτικό ισοζύγιο. Την ίδια στιγμή τα νεότερα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής καταγράφουν αύξηση 5% στις γεννήσεις στην Ήπειρο κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, αναδεικνύοντας μια ενδιαφέρουσα διαφοροποίηση μέσα στη γενικότερη δημογραφική υποχώρηση της χώρας.
Η δημογραφική πορεία της Ελλάδας αποτελεί μία από τις σημαντικότερες μακροπρόθεσμες προκλήσεις, με επιπτώσεις στην οικονομία, την αγορά εργασίας, το ασφαλιστικό σύστημα και τη βιωσιμότητα των τοπικών κοινωνιών.
Τα στοιχεία της νέας έρευνας του Βύρωνα Κοτζαμάνη αφυπηρετήσαντος καθηγητή Δημογραφίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και διευθυντή Ερευνών του Ινστιτούτου Δημογραφικών Ερευνών και Μελετών (ΙΔΕΜ), αποτυπώνουν το μέγεθος των αλλαγών που έχουν συντελεστεί τις τελευταίες δεκαετίες.
Από τις 150.000 γεννήσεις ετησίως στις περίπου 65.000
Κατά την περίοδο 1951–1980 οι γεννήσεις στην Ελλάδα κυμαίνονταν κατά μέσο όρο γύρω στις 150.000 ετησίως.
Από τη δεκαετία του 1980 άρχισε μια μακρά περίοδος υποχώρησης με αποτέλεσμα τη δεκαετία του 1990 να περιοριστούν περίπου στις 100.000 τον χρόνο.
Παρά τη μικρή ανάκαμψη που καταγράφηκε τη δεκαετία του 2000, η πτωτική πορεία συνεχίστηκε, με τις γεννήσεις να εκτιμώνται σε περίπου 65.000 το 2026.
Ειδικότερα σύμφωνα με την ανάλυση του ΙΔΕΜ, από τις 117.600 γεννήσεις ετησίως κατά μέσο όρο την περίοδο 2008–2009, η χώρα έφτασε στις περίπου 65.000 την περίοδο 2025–2026.
Πρόκειται για μείωση 44% μέσα σε λιγότερο από δύο δεκαετίες.
Κάτω από 1,4 εκατομμύρια γεννήσεις έως το 2046
Ιδιαίτερα ανησυχητικές είναι οι εκτιμήσεις για τις επόμενες δεκαετίες. Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο Βύρων Κοτζαμάνης στο Αθηναϊκό–Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, οι γεννήσεις κατά την εικοσαετία 2027–2046 αναμένεται να είναι λιγότερες από 1,4 εκατομμύρια, έναντι περίπου 1,8 εκατομμυρίων την προηγούμενη εικοσαετία 2007–2026.
Η διαφορά ξεπερνά τις 400.000 γεννήσεις υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα υπάρξει θετικό μεταναστευτικό ισοζύγιο.
Παράλληλα για την τρέχουσα δεκαετία 2021–2030 εκτιμάται ότι οι γεννήσεις δεν θα υπερβούν τις 700.000, έναντι περίπου 920.000 την περίοδο 2011–2020.
Η εξέλιξη αυτή δεν αφορά μόνο τον αριθμό των παιδιών που αποκτούν τα ζευγάρια αλλά και τη σταδιακή μείωση των ανθρώπων που βρίσκονται σε ηλικία δημιουργίας οικογένειας.
Λιγότερες γυναίκες σε αναπαραγωγική ηλικία
Η έρευνα επισημαίνει ότι ο αριθμός των γυναικών ηλικίας 25 έως 44 ετών μειώθηκε κατά περίπου 480.000, ποσοστό 28%, μεταξύ των περιόδων 2008–2009 και 2025–2026.
Παράλληλα η μέση ηλικία απόκτησης παιδιού αυξήθηκε από περίπου 30,2 έτη το 2008 σε 32,3 έτη το 2026.
Οι γυναίκες που γεννήθηκαν γύρω στο 1985 αποκτούν κατά μέσο όρο λιγότερα από 1,5 παιδιά, ενώ όσες γεννήθηκαν το 1930 είχαν αποκτήσει περίπου 2,3.
Στους παράγοντες που επηρεάζουν τη δημιουργία οικογένειας περιλαμβάνονται η εργασιακή ανασφάλεια, το κόστος διαβίωσης, οι δυσκολίες πρόσβασης σε κατοικία, η μετανάστευση νέων ανθρώπων και τα εμπόδια στον συνδυασμό επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής.
Η μελέτη επισημαίνει ότι η Ελλάδα διαφοροποιείται από αρκετές χώρες της Δυτικής και Βόρειας Ευρώπης, όπου η ανάπτυξη πολιτικών στήριξης της οικογένειας, η ενίσχυση του κράτους πρόνοιας και ο περιορισμός των έμφυλων ανισοτήτων συνέβαλαν στη διαμόρφωση ευνοϊκότερων συνθηκών για την απόκτηση παιδιών.
ΕΛΣΤΑΤ: Σταθερές οι γεννήσεις το πρώτο εξάμηνο του 2026
Τα νεότερα προσωρινά στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής που δημοσιεύθηκαν στις 24 Σεπτεμβρίου 2026, καταγράφουν 31.390 γεννήσεις στην Ελλάδα κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους.
Το αντίστοιχο διάστημα του 2025 είχαν καταγραφεί 31.386 γεννήσεις, γεγονός που σημαίνει ότι σε ετήσια βάση ο αριθμός παρέμεινε ουσιαστικά αμετάβλητος.
Ωστόσο η εικόνα διαφοροποιείται σημαντικά όταν η σύγκριση επεκτείνεται σε βάθος πενταετίας. Το πρώτο εξάμηνο του 2021 είχαν καταγραφεί 40.967 γεννήσεις, δηλαδή 9.577 περισσότερες από το πρώτο εξάμηνο του 2026.
Η μείωση φτάνει περίπου το 23,4%, επιβεβαιώνοντας τη μακροχρόνια υποχώρηση της γεννητικότητας.
Ήπειρος: Αύξηση 5% στις γεννήσεις το πρώτο εξάμηνο
Μέσα σε αυτό το γενικότερο δημογραφικό περιβάλλον, τα τελευταία στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ παρουσιάζουν μια διαφορετική εικόνα για την Ήπειρο.
Κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026 καταγράφηκαν στην Περιφέρεια 826 γεννήσεις, έναντι 787 το αντίστοιχο διάστημα του 2025. Πρόκειται για αύξηση 39 γεννήσεων, που αντιστοιχεί σε ποσοστό 5%. Από τις 826 γεννήσεις, οι 425 αφορούσαν αγόρια και οι 401 κορίτσια.
Η αύξηση στην Ήπειρο είναι αξιοσημείωτη, ιδιαίτερα καθώς σε πανελλαδικό επίπεδο οι γεννήσεις παρέμειναν ουσιαστικά στάσιμες.
Ωστόσο, πρόκειται για προσωρινά στοιχεία ενός εξαμήνου και όχι για επιβεβαιωμένη αντιστροφή της μακροχρόνιας δημογραφικής πορείας.
Η πρόκληση για τη Θεσπρωτία και τις μικρές κοινότητες
Η δημογραφική εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία για τη Θεσπρωτία, όπου η διατήρηση του πληθυσμού συνδέεται άμεσα με το μέλλον των χωριών, των ορεινών περιοχών και των μικρών τοπικών κοινωνιών.
Για τους Δήμους Ηγουμενίτσας, Φιλιατών και Σουλίου, το δημογραφικό δεν αποτελεί μόνο ζήτημα γεννήσεων, αλλά συνδέεται με τη δυνατότητα των νέων ανθρώπων να παραμένουν στον τόπο τους, να βρίσκουν εργασία και να δημιουργούν οικογένεια.
Η λειτουργία σχολείων, η πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας, η στήριξη της οικογένειας, η διαθεσιμότητα κατοικίας και οι επαγγελματικές προοπτικές αποτελούν βασικές παραμέτρους για τη διατήρηση ζωντανών κοινοτήτων.
Ιδιαίτερα για τα μικρότερα χωριά, η δημογραφική συρρίκνωση μπορεί να επηρεάσει τη λειτουργία βασικών υπηρεσιών και τη συνολική αναπτυξιακή προοπτική.
Η ανάγκη για μακροπρόθεσμες πολιτικές
Η έρευνα του ΙΔΕΜ αναδεικνύει ότι η δημογραφική υποχώρηση δεν αποτελεί ένα προσωρινό φαινόμενο αλλά αποτέλεσμα αλλαγών που έχουν συντελεστεί σε βάθος δεκαετιών.
Η αντιμετώπισή της προϋποθέτει μακροπρόθεσμες παρεμβάσεις που θα ενισχύουν την οικονομική και κοινωνική ασφάλεια των νέων οικογενειών, θα διευκολύνουν τη συμφιλίωση επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής και θα δημιουργούν προϋποθέσεις παραμονής των νέων στην περιφέρεια.
Για τη Θεσπρωτία η δημογραφική πρόκληση συνδέεται άμεσα με την ανάγκη διατήρησης των υπηρεσιών, ενίσχυσης της τοπικής οικονομίας και δημιουργίας προοπτικών για τις επόμενες γενιές.
Η αύξηση των γεννήσεων στην Ήπειρο κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026 αποτελεί μια θετική ένδειξη αλλά η συνολική εικόνα υπενθυμίζει ότι το δημογραφικό παραμένει ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα για το μέλλον της χώρας και της Ελληνικής περιφέρειας.


ΚΟΙΝΩΝΙΚΆ
ΚΟΙΝΩΝΙΚΆ
ΚΟΙΝΩΝΙΚΆ
Μοιραστείτε την άποψη σας